اولین بار در سال 1804 مرفین در طب برای رهایی از درد اعمال جراحی و دردهای بعد از عمل مورد استفاده قرار گرفته است. هروئین نیز در سال1898 برای اولین بار به صورت گرد سفید رنگی مصرف شد. تاریخچه ی مصرف تریاک به قرن ها پیش حتی قبل از مصرف مورفین می رسد به طوریکه در یکی از نقوش دولت آشور تصویر دسته ای از گل خشخاش دیده شده است.بقراط نیز از شیره ی خشخاش به عنوان داروی خواب آور و مسکن درد سخن گفته و رازی و ابن سینا از مصرف دارویی تریاک سخن گفته اند.

در ایران طی سال 1998 بنا بر گزارشات سالانه کمسیون موادمخدر،273.3 نفر در هرصد هزار نفر هروئین و 911 نفر در هر صد هزار نفر تریاک استفاده می کردند. در همین سال آمریکا5012 نفر در صدهزار نفر معتاد به کوکائین داشته است و اتحاد شوروی سایق 0.7 نفر در هر صد هزار معتاد به هروئین10.8 در هر صدهزار نفر.

معتاد به تریاک می تواند به دو دلیل باشد:یکی عدم دقت سیستم ارائه آمار به کمیسیون در گذشته و دیگر تغییرات جدید در کیفیت تولید و عرضه مواد مخدر در جهان.

و انواع موارد مصرف:

تریاک:یکی از قدیمی ترین مواد مخدری است که در اغلب جوامع به ویژه کشورهای آسیایی وآفریقایی بوسیله ی افراد مسن مصرف می شود.

مرفین: از تریاک گرفته می شود و به دو صورت مایع و پودر مصرف می گردد. در جوامع صنعتی توسط جوانان خیلی مصرف می شود.

هروئین:از طریق ترکیبات شیمیایی ساخته می شود و اثرش سه برابر مرفین است.

کوکائین:از برگ درخت کوکا که مصنوعی می باشد گرفته می شودو اغلب در بیهوشی موضعی مصرف پزشکی دارد اثرات جسمی کمی دارد در حالی که از لحاظ روانی اثراتش بیش از هروئین است. به طوری که پس از مصرف احساس شعف زاید الوصفی به فرد دست می دهد و لذت جنسی را تشدید می کند. به همین دلیل معتادین سعی می کنند به میزان بیش از آن حد استفاده نمایند. از اثرات دیگر آن توهم زایی و حالت اغفال است. معتادین به این دارو سادیسم جنسی پیدا می کنند به همین دلیل خطرناکند.

ال-اس-دی:اعتیاد جسمی ندارد ولی از نظر روانی ایجاد وابستگی می کند و در آمریکا بیشتر از سایر کشورها رواج دارد.

آمفتامین ها: سیستم عصبی مرکزی را تحریک نموده و اعتیاد آورند.به دلیل اثر تحریکی آن ها رانندگان بیابانی،کارگران شبکار و دانشجویان تمایل به استفاده از آن را دارند. مصرف آن در بدن ایجاد مقاومت نموده و بنابراین معتاد ناگزیر خواهد شد از آن ها بیشتر مصرف کند.

ماری جوانا و حشیش: از گیاه خودروی شاهدانه گرفته می شود. اعتیاد جسمی نداشته ولی منجر به اعتیاد روانی می شود و اغلب به صورت آرامش بخش،تشدید احساس،خنده های بی مورد و طولانی و لذت بخش بودن زمان و مکان. زمانیکه تاثیر دارو تمام می شود در معتاد احساس بدی ایجاد شده و امکان ارتکاب جرم زیاد و یا معتاد ملزم به مصرف داروی مخدر قویتری مانند هروئین می گردد.

والیوم و لیبریوم:مصرف طولانی مدت آن ها اعتیاد آور است و در جوامع صنعتی بیشتر مصرف می شود.

متادون:این ماده در جنگ جهانی دوم در آلمان رواج یافته مهمترین ضرر آن این است که معتادین باید برای حفظ تعادل خود با گذشت زمان میزان متادون را افزایش دهند به همین دلیل وابستگی جسمی و روانی ایجاد می کند. گاهی اوقات مصرف درمانی داشته و پزشکان برای ترک اعتیاد آن را تجویز می نمایند.